Tỷ phú Trung Quốc bí ẩn đằng sau dự án kênh đào nối liền 2 đại dương

Tỷ phú bí ẩn Wang Jing, người đứng sau dự án kênh đào nối liền 2 đại dương cạnh tranh với kênh đào Panama, làm dấy lên đồn đoán rằng chính phủ Trung Quốc hỗ trợ đằng sau nhằm cân bằng ảnh hưởng với Mỹ ở Trung Mỹ.

Tỷ phú Trung Quốc bí ẩn Wang Jing
Tỷ phú Trung Quốc bí ẩn Wang Jing
 
“Tôi biết rằng người ta không tin tôi. Người ta cho rằng có ai đó trong chính phủ đứng đằng sau hỗ trợ. Nhưng tại sao cuối cùng vẫn chỉ có Wang Jing”, tỷ phú Wang Jing nói. Tỷ phú này dành khoảng 100 triệu USD để tiến hành các bước chuẩn bị xây kênh đào, mỗi tháng dự án tiêu tốn thêm khoảng 10 triệu USD.
 
Các quan chức cấp cao Trung Quốc trong đó có Chủ tịch Tập Cận Bình, Thủ tướng Lý Khắc Cường, cựu Chủ tịch Giang Trạch Dân và cựu Thủ tướng Ôn Gia Bảo đều đã đích thân thăm công ty công nghệ thông tin không dây do ông Wang điều hành cách đây 4 năm.
 
Trước khi công bố dự án xây kênh đào nối 2 bờ đại dương và phát triển các cảng trên Biển Đen trị giá 3 tỷ USD năm ngoái, người ta hầu như không biết đến Wang, kể cả ở Trung Quốc. Ông cũng khá kín tiếng về đời tư.
 
Trong hai lần phỏng vấn trực tiếp và nhiều lần qua mail, doanh nhân 41 tuổi này đã tiết lộ một số thông tin về dự án kênh đào Nicaragua - thương vụ gần đây của công ty Beijing Xinwei được coi là vụ sáp nhập ngược lớn nhất trong lịch sự thị trường chứng khoán Trung Quốc.
 
Báo chí quốc tế đưa tin nhiều về doanh nhân Wang từ tháng 6 năm ngoái khi ông hoàn tất quá trình thương lượng với chính phủ Nicaragua nhằm phát triển kênh đào 50 tỷ USD, cạnh tranh với Panama và các dự án liên quan. Đổi lại, ông phải ký nhượng bộ với họ trong một dự án năng lượng tái chế có thời hạn hơn 50 năm.
 
Công tác chuẩn bị cho dự án đã được lên kế hoạch, ông Wang nói. Hồi tháng 1 vừa qua, ông và Tổng thống Nicaragua Daniel Ortega đã đưa ra tuyên bố chung để giải quyết cái gọi là “báo cáo sai lệch” rằng hoạt động khởi công sẽ bị hoãn.
 
Hạng mục xây dựng của dự án rất lớn, bao gồm xây một kênh đào có thể kéo dài 130 dặm tùy thuộc vào tuyến đường chọn cùng với 2 cảng, một đường sắt, đường ống dẫn dầu và một sân bay quốc tế. Kênh đào này sẽ dài hơn, sâu và rộng hơn kênh đào Panama, kéo dài khoảng 500 dặm về phía đông nam.
 
Quy mô dự án khiến một số người cho rằng chắc chắn có sự hỗ trợ của chính phủ Trung Quốc trong một động thái địa chính trị nhằm cân bằng ảnh hưởng với Mỹ ở Trung Mỹ.
 
"Tôi không thể tưởng tượng được rằng Wang có thể theo đuổi dự án mà không có ít nhất là sự phối hợp của chính phủ Trung Quốc. Các doanh nghiệp lớn của Trung Quốc hiếm khi đổ bộ vào Mỹ Latinh”, R Evan Ellis, Phó giáo sư tại Viện nghiên cứu quốc phòng Hemispheric ở Washington nhận định.
 
Theo ước tính của ông Ellis, dự án có thể mang lại cho Trung Quốc đòn bẩy thương mại đối với các chính phủ Mỹ Latinh và các doanh nghiệp bản địa – những thành tố quan trọng nhằm đảm bảo tuyến đường giao thương và khả năng tiếp cận nguồn nguyên liệu thô cho Trung Quốc. “Dự án sẽ thế nào còn phụ thuộc vào chính phủ Trung Quốc”, ông Ellis nói.
 
Dự án bị chỉ trích là quá lãng phí trong khi đó ông Wang cũng bị đánh giá là thiếu kinh nghiệm trong việc phát triển hay tài trợ vốn cho các dự án hạ tầng lớn. Wang chỉ lập Công ty đầu tư phát triển kênh đào Nicaragua ở Hong Kong tháng 8/2012 và mở văn phòng ở Trung tâm tài chính quốc tế của Hong Kong chỉ vài tuần trước khi công bố dự án tháng 6 năm ngoái.
 
Wang đã phải thuê các chuyên gia quốc tế để giải quyết vấn đề liên quan đến môi trường, xã hội xung quanh dự án ở Nicaragua. McKinsey được thuê để tiến hành nghiên cứu tính khả thi về kinh tế trong khi Công ty quản lý tài nguyên môi trường nghiên cứu tác động xã hội và môi trường với mỗi phương án được cân nhắc.
 
Hiện có khoảng 400 kỹ sư và chuyên gia kỹ thuật từ nhiều quốc gia đang tiến hành nghiên cứu tính khả thi của dự án. Tính chung có khoảng 600 đến 700 người tham gia vào dự án, ông Wang cho biết. 

Tìm kiếm 50 tỷ USD 

Huy động vốn cũng là vấn đề còn nhiều khó khăn. Ông Wang cho biết ông sẽ kết hợp cả phát hành trái phiếu, vay ngân hàng và vốn cổ phần để huy động khoảng 50 tỷ USD cho dự án. Ông cũng cho biết thêm, 5 tập đoàn quốc tế đã nhất trí đầu tư vào dự án. “Chúng tôi không chỉ ký biên bản ghi nhớ mà còn chuẩn bị hoàn tất hợp đồng triển khai”, ông nói.
 
Hôm 23/4, tập đoàn máy xây dựng Xugong, một trong những nhà sản xuất thiết bị xây dựng lớn nhất Trung Quốc cho biết đã đạt được thỏa thuận khung để nắm 1,5% đến 3% cổ phần trong công ty của Wang. Xugong là nhà cung cấp thiết bị duy nhất cho dự án của Wang. Ông Wang hy vọng sẽ có thêm những thỏa thuận mới trong vài tuần tới.
 
Dự án còn có sự tham gia của các tập đoàn quốc tế khác, trong đó có Tổng công ty xây dựng đường sắt Trung Quốc, nhà thầu xây dựng ở nước ngoài lớn nhất của Trung Quốc và là một trong những đối tác chiến lược của Wang tham gia vào quá trình nghiên cứu khả thi.
 
Ông Wang cho biết đã làm việc với các ngân hàng quốc doanh của Trung Quốc nhưng ông không tiết lộ liệu các ngân hàng đó có chấp nhận cho vay không. 
 
Một dự án hạ tầng lớn khác của Wanf đó là chi 3 tỷ USD xây cảng nước sâu ở Biển Đen cách Sevastopol khoảng 60km về phía bắc. Dự án này cũng đối mặt với nhiều thách thức. Cảng nằm giữa bán đảo Crimea – khu vực vừa sáp nhập Nga. Công ty của Wang đã đạt được thỏa thuận hợp tác với một công ty giấu tên của Ukraine, nhưng tháng 2 năm nay, công nhân của Wang buộc phải trở về nước sau khi hoàn thành đánh giá tính khả thi. “Chúng tôi rất tự tin với dự án của mình; tuy vậy do tình hình phức tạp hiện tại ở Ukraina chúng tôi cần xem xét lại các vấn để thủ tục, hoạch định và tiến độ thi công có liên quan,” Wang nói. 

“Tôi chỉ là một người rất bình thường” 

Wang có vẻ là người rất nhiều tiền, ít nhất là trên giấy tờ. Khối tài sản chính của ông đó là gần 37% cổ phần trong Beijing Xinwei, một công ty phát triển viễn thông không dây của Trung Quốc và nay chuyên về phát triển hệ thống di động và sản phẩm liên quan. Tài sản của Beijing Xinwei tính đến tháng 3 vừa qua khoảng gần 27 tỷ nhân dân tệ.
 
Ngoài ra, Wang còn sở hữu công ty xây dựng, phát triển Nicaragua có trụ sở tại Hong Kong và công ty quản lý đầu tư xây dựng kênh đào xuyên biển - Bắc Kinh. Wang cũng sở hữu 100% một số công ty con ở nước ngoài, trong đó có 7 công ty Hà Lan liên quan đến dự án Nicaragua, một công ty sản xuất máy bay ở đảo Virgin - Anh quốc, và nhiều công ty truyền thông thể thao khác. Các công này đều mới được thành lập năm ngoái.
 
Ông sở hữu Công ty phát triển nông nghiệp Đông Nam Á, đăng ký tại Campuchia năm 2009. Sự nghiệp của Wang ít khi được tiết lộ, vị giám đốc trẻ tuổi này từ chối chia sẻ về xuất xứ gia đình mà chỉ nói cha ông là một nhân viên văn phòng bình thường và qua đời năm 2010 sau 11 năm bệnh, mẹ ông khoảng 70 tuổi. Ông có một người con gái. “Đơn giản tôi là người rất bình thường”, ông Wang nói.
 
Ông Wang học Y học cổ truyền, Đại học Giang Tây nhưng bỏ giữa chừng. Sau này ông làm việc tại trường văn hóa và y học cổ truyền Changping - Bắc Kinh.
 
Cuối những năm 1990, Wang đến Hong Kong để học tập về tài chính và đầu tư quốc tế. Sau đó, năm 1998 ông quay lại Bắc Kinh và thành lập công ty tư vấn đầu tư Dingfu. Ở Hong Kong, Wang cũng thành lập một chi nhánh của tập đoàn Dingfu vào năm 2001.
 
Ông còn kinh doanh khai thác vàng và đá quý tại Campuchia – quá trình được ông miêu tả khá vất vả bởi hậu quả của cuộc chiến tranh trong quá khứ. Bên cạnh đó, ông cũng thành lập công ty xây dựng và kỹ thuật Yingxi – một mắt xích nhỏ nhưng có vai trò quan trọng khi tham gia và các dự án ở Bắc Kinh, Thiên Tân và Quảng Đông. Thông tin về các công ty được tiết lộ khá hạn chế.
 
Wang từ chối nói về nguồn gốc tài sản giàu có của mình. “Trung Quốc có câu ngạn ngữ "Những mảnh tốt nhất của bộ lông cáo khi khâu lại với nhau sẽ được chiếc áo hoàn chỉnh. Tài sản cũng vậy, sẽ được tích lũy dần theo thời gian"".

Từ khóa